İngiliz Akademisyen: Batılı Arşivler Çin’in Güney Çin Denizi’ndeki Egemenliğini Destekliyor
![](https://haberyazihan.com.tr/wp-content/uploads/2024/05/ingiliz-akademisyen-batili-arsivler-cinin-guney-cin-denizindeki-egemenligini-destekliyor-HATNaBZR-780x470.jpg)
Uluslararası hukuk alanında çalışan İngiliz akademisyen Anthony Carty, İngiltere, Fransa ve ABD’nin ulusal arşivlerinde yürüttüğü titiz araştırmalar sonucunda Batı tarihinin, Çin’in Güney Çin Denizi’ndeki ihtilaflı adalar üzerindeki egemenliğini doğruladığını keşfetti.
China Trends programının bu bölümünde Profesör Carty, Güney Çin Denizi hakkındaki görüşlerini programın sunucusu Tom Pauken II ile paylaştı.
Söyleşi: İngiliz akademisyen: Batılı arşivler Çin’in Nanhai Zhudao üzerindeki egemenliğini destekliyor
Zhao Yishen ve Tian Ming
İngiliz akademisyen Anthony Carty kısa süre önce Xinhuanet ile yaptığı söyleşide, “Tarih, Güney Çin Denizi ile ilgili ihtilaflı meselelerde sorun çıkaran tarafın ABD olduğunu kanıtladı. Öte yandan Çin’in Nansha Qundao ve Xisha Qundao adaları üzerindeki egemenlik iddiasının Batılı arşivlerde yasal dayanağı var” dedi.
İngiltere, Fransa ve ABD’nin ulusal hukuk arşivlerinde araştırmalar yürüten Carty, yeni yayımlanan The History and Sovereignty of South China Sea (Güney Çin Denizi’nin Tarihi ve Egemenliği) başlıklı kitabında, bahsi geçen bulgulara yer verdi.
GÜNEY ÇİN DENİZİ’NDE SULARI BULANDIRAN ABD
Carty söyleşide, ABD’nin Güney Çin Denizi’nde çatışmayı körüklemesinin altında yatan gerçek motivasyonun küresel hegemonya arayışı ile üstünlük ve hakimiyeti elinde tutma arzusu olduğunu belirtti.
Eski ABD Başkanı Dwight D. Eisenhower’a ait arşivlerin bir parçası olan, dönemin ABD Dışişleri Bakanı John Dulles ile ilgili kayıtları inceleyen Carty, ABD’li General Douglas MacArthur ile George Kennan arasında geçen ve ABD’nin Güney Çin Denizi meselesine karışma nedenlerini ortaya koyan bir konuşma kaydına ulaştı.
Carty, “George Kennan’ın, ABD’nin batı sınırının Çin’in doğu kıyı şeridi olması gerektiği yönündeki önerisi üzerinde temel olarak uzlaşmışlar” dedi.
General MacArthur, İkinci Dünya Savaşı sırasında ABD’nin Asya’daki askeri faaliyetlerine katılırken, Kennan ise savaştan kısa süre sonra Sovyetler Birliği’ni kontrol altına alma doktrinini ortaya atan üst düzey bir ABD diplomatıydı.
Carty, ABD’nin Doğu Asya politikalarına ilişkin yorumunun sorulması üzerine, “ABD’nin diğer tüm ülkeler üzerinde üstünlük ve hakimiyete sahip olması gerektiği, 19. yüzyılın başından itibaren sürdürülen bir ABD doktrinidir. Dolayısıyla ABD’nin Doğu Asya’daki stratejisi, herhangi bir büyük gücün üstünlüğü ele geçirmesini engellemek. ABD’nin Çin’e karşı düşmanlığının nedeni bu” ifadesini kullandı.
Carty ayrıca, 1960’larda ABD Dışişleri Bakanlığı’na ait bir kayıttan alıntı yaparak, “ABD hiçbir koşul altında Güney Çin Denizi adalarının (Nanhai Zhudao) tekrardan Çinlilerin eline geçmesine müsamaha göstermemeli. Bu, ABD’nin stratejik çıkarlarına uymaz” şeklindeki ifadelere yer verdi.
ABD’nin Çin’in uluslararası hukuka riayet etmediği yönündeki iddiasını reddeden Carty, “ABD, Uluslararası Adalet Divanı’na defalarca meydan okuyup hükümlerini görmezden geldi. Dolayısıyla, büyük güçler Çin’e karşı ittifaklar kurup, Çin’in uluslararası hukuka riayet etmediğini ve uluslararası yargıya boyun eğmediğini iddia ederken, asıl ABD’nin bunları yapmaya hiç yanaşmaması sinir bozucu” dedi.
BATILI ARŞI·VLER ÇI·N’I·N NANHAI· ZHUDAO ÜZERİNDEKİ EGEMENLİK I·DDI·ASINI DESTEKLI·YOR
İngiltere, Fransa ve ABD’nin ulusal arşivlerinde titiz bir akademik araştırma yürüten Carty, kitabında Batılı arşivlerin ihtilaflı Nansha Qundao ve Xisha Qundao adaları üzerinde Çin’in egemenliğine ilişkin tarihi kanıtlar sunduğunu belirtti.
Güney Çin Denizi meselesine barışçıl bir çözüm bulunması çağrısı yapan Carty, deniz sınırının çizilmesinin, ilgili tarafların hükümetlerinin tasarrufunda olması gerektiğini belirtti.